Kwas wigilijny

Przygotowania wstępne:

Dwie główki kapusty poszatkować, wkładać po trochę do odpowiednio dużego garnka kamionkowego (może być metalowy emaliowany), solić i ubijać (ugniatać), tak aby wypłynął sok.

Można mniej ubijać i zalać ciepłą przegotowaną wodą.

Dobrze jest na koniec dodać skórkę z chleba (w oryginale "kwaśne ciasto" na chleb).

Odstawić pod przykryciem na jakieś 10 dni.

Otrzymujemy w ten sposób kiszoną kapustę.

Kiszoną kapustę można kupić w sklepie ale obecnie sprzedają ją bez kwasu ("kwas z kapusty" albo "kwas z beczki"), który jest potrzebny do ugotowania potrawy, stąd konieczność samodzielnego kiszenia. Od biedy kwas da się uzyskać zalewając kupioną kapustę wodą i, po wymoczeniu odcedzając ją, ale to nie to samo.

Kapustę można używać do surówek, można z niej ugotować kapuśniak albo bigos.

Przepis:

Kwas przegotować, dodać tyle wody by nie był zbyt kwaśny (kwaśny ma być, ale w miarę, "do smaku"). Włożyć pokrojoną na ćwiartki cebulę, pietruszkę, marchew (pokrojone niezbyt drobno). Dodać trochę masła (obecnie kwas bywa gotowany na rosole, w oryginale tłuszczem był olej lniany - potrawa powinna być postna!). Gdy jarzyny są już dobrze podgotowane wsypać kaszę jęczmienną. "Na boku" ugotować kilka grzybów (w kwasie źle się gotują). Wlać wraz z wywarem do zupy.
Potrawa jest gotowa gdy kasza się ugotuje. Na koniec bywa dodawana zasmażka.

* Podaje się z białym, pszennym pieczywem jako pierwszą potrawę wigilijną.
* Gotuje się wyłącznie na Wigilię.
* Na ogól potrawa smakuje osobom, które stykają się z nią po raz pierwszy.
* Dla większości mieszkańców Galicji Wschodniej wigilia bez kwasu jest nieważna.